مقام معظم رهبری:

بانوان باید خوب درس بخوانند. البته هدف نهایى درس‌خواندن بانوان، تنها مجتهد شدن یا فیلسوف شدن نیست، آشنائى با معارف اسلامى و قرآنى است که می تواند براى خود آن ها و براى دیگران مورد استفاده قرار بگیرد.

معاونت آموزش

 

 

میدان معنایی ابتلاء و امتحان

 

عنوان:

 میدان معنایی ابتلاء و امتحان  

نام و نام خانوادگی:

 صالحه شریفی   

گروه:

 علوم قرآن و حدیث    

تابعیت:

 افغانستان

کد تحصیلی:

1154387

محل تحصیل:

مؤسسه آموزش عالی بنت الهدی

رشته:

 تفسیر وعلوم قرآن

استاد راهنما:

 علیرضا قائمی نیا

استاد مشاور:

 ؟؟؟

تاریخ دفاع:

 23/11/1392

تعداد صفحات:

156

تعداد منابع:

89

کلید واژه های پایان نامه:

 میدان معنایی، ابتلاء، روابط هم‌نشینی، روابط جانشینی، مفاهیم مقابل، امتحان، فتنه، تمحیص.

چکیده پایان نامه:

ایده اصلی این نوشتار تبیین پاسخ به این سوالات است که میدان معنایی واژه «ابتلاء» در قرآن چگونه است؟ در جهان‌بینی قرآن، ابتلاء از چه جایگاهی برخوردار است؟ در این نوشتار برای پاسخگویی به سوالات فوق و دیگر سوالات مرتبط، از روش معناشناسی هم‌زمانی بهره گرفته شده است. چراکه این روش با بررسی و تحلیل روابط هم‌نشینی، جانشینی و نسبت‌های مقابل، سعی در کشف لایه‌های معنایی واژگان قرآن دارد و ما را به مراد جدی خداوند نزدیک می‌سازد. وظیفه اصلی معناشناسی تشکیل میدان معنایی، کشف نسبت‌های موجود و ارائه جهان‌بینی قرآن در خصوص واژه و مفهوم مورد نظر است. این نوشتار در پنج فصل تنظیم شده است. در فصل اول؛ سعی شده تا با طرح اجمالی کلیات بحث، فضای کلی پژوهش روشن گردد. در فصل دوم با بررسی واژگان هم‌نشین «ابتلاء» و کشف روابط معنایی آنها و واژه «ابتلاء»، لایه‌های معنایی بیشتری از ابتلاء آشکار گشت. در فصل سوم به منظور دست‌یابی به معنای دقیق‌تری از «ابتلاء»، به تحلیل معناشناسانه جانشینی «فتنه»، «امتحان» و «تمحیص» از آن پرداخته شد. در فصل چهارم، با استفاده از نسبت تقابل، مفاهیم «رهاشدن بدون امتحان»، «إملاء»، «استدراج» و «إمهال» مورد بررسی قرار گرفت. در پایان، پس از تشکیل میدان‌های معنایی «ابتلاء» و کشف نسبت‌های موجود، زوایای پنهان معنایی ابتلاء بیش از پیش روشن گشت. در جمع‌بندی، جهان‌بینی قرآن در خصوص ابتلاء بطور مبسوط ارائه گردید. در مجموع می‌توان گفت؛ در نظام فکری قرآن کریم، ابتلاء به عنوان یک سنت الهی مطرح است. سنتی که مبدأ آن خداوند و مقصد آن عموم انسان‌ها می‌باشد. ابتلاء با اهداف و مصالحی محقق گشته و موضع‌گیری انسان‌ها در برابر آن، تعیین‌کننده سرنوشت اخروی مبتلایان است. ابتلاء نسبت به واژگان جانشین خود، از میدان معنایی گسترده‌تری برخوردار است. ‌همچنین، مفاهیم مقابل ابتلاء غالباً پس از تحقق ابتلاء و عدم موفقیت افراد در آن، عملی می‌گردند.